Willy was 4 jaar toen de oorlog uitbrak en je zou verwachten dat een kind van 4 zich van die periode niet veel meer kan herinneren, maar het tegendeel is waar:

“Dat is toen iets bijzonders geweest. De mensen waren daar heel hard mee bezig en als kind al had ik lange oren. Op de Buiting lag het toen vol met Belgische soldaten om het Albertkanaal te verdedigen. Bij mijn grootouders waren er officieren gelegerd. Ik ben in de week in een artikel in de krant nog een naam tegengekomen die een herinnering wakker maakte: Grosjean. Bij moeke verbleef een officier die Grosjean heette. Ik herinner me ook dat het een heel strenge winter was en één van die officieren had mij een officierspet geschonken, een pet op kindermaat è !
Met die officier ben ik mogen meewandelen de Klitsberg op, inspectie doen van zijn uitkijkpost op de noordoostelijke hoek van de Klitsberg, boven ‘de kabien’. Dat was het hoogste punt dat op het oosten uitkijkt.

-Zaterdag 16 september 2023 wordt aan het mijndepot in Waterschei de jaarlijkse herdenking gehouden van de slachtoffers in de Limburgse mijnen. Dit jaar staat die herdenking in het teken van de mijnramp in Beringen. Daarbij gedenken we in het bijzonder Palenaar Jozef Claes - Op maandag 21 juni 1943 om 8u40 deed zich in de koolmijn van Beringen in een pijler van de steenkolenlaag “Cavalier Zuid” op een diepte van 789 m een zware gasontploffing voor. De hulpventilator, die voor de goede luchtcirculatie moest zorgen, was uitgevallen. De concentratie van mijngas die daardoor was ontstaan, kwam onverhoeds tot ontsteking. Een steekvlam schoot 40 m doorheen de pijler en verschroeide alles wat ze op haar weg langs het kolenfront tegenkwam. Bij deze ontploffing kwamen 9 mijnwerkers om het leven: 5 Belgen en 4 Russische krijgsgevangenen. 49 mijnwerkers (Belgen, Russen en nog 4 andere nationaliteiten) liepen lichte tot zware verwondingen op.

De dag dat de oorlog uitgebroken is, is mijn moeder bij mijn grootouders aan de Diestersesteenweg (de onlangs afgebroken ‘villa Peters’) vertrokken, met de kinderwagen, samen met mijn tante, Willy Peters zijn moeder, dat was een dochter van schoenmaker Dillen, tante Maria, ook met de kindervoiture. Mijn kozijn Willy en ik moesten naast de kinderwagen lopen. We waren nog maar in Schaffen, toen Duitse vliegtuigen het vliegveld van Schaffen begonnen te bombarderen. Iets voorbij de ‘Kromme Elleboog’ zijn we allemaal in de gracht gedoken, dat was een lawaai en een geloei, angstaanjagend, achteraf heb ik begrepen dat het Stuka’s moeten geweest zijn. Op het moment dat ze terug omhoog gingen, hoorde je ook de bom vallen. Dan pakten ze hun draai en doken ze weer terug naar beneden.

Op school, dat was toen in het gemeentezaaltje, daar was de kleuterklas en het eerste en ik denk ook het tweede studiejaar. Waar nu het monument der gesneuvelden staat was een klein speelpleintje en daar waren tegen het eind van de oorlog voor de kinderen zo kriskras loopgrachten uitgegraven, met een afdakje van stro of zoiets. Ook op de speelplaats van de grote school, de Lagere Jongensschool, was dat het geval. Ik herinner me dat toen ik in het derde studiejaar zat denk ik, er plots een lege brandstoftank van een vliegtuig naar beneden gedwarreld kwam. De andere kinderen waren in paniek, maar ik niet, ik had in Schaffen al echte bommen zien vallen. Die tank is toen in de haag gevallen die tussen de school en de buren stond.

In augustus 1943 begonnen de Duitsers de kerkklokken op te eisen om er oorlogstuigen van te maken. Aanvankelijk mocht elke kerk in principe één klok behouden. Vanuit de provincie Limburg werden er ongeveer 250 klokken naar Duitsland overgebracht. Slechts een klein aantal daarvan zou na de oorlog teruggevonden worden.
Ook Paal deelde in de klappen. De grootste klok, de O.L.-Vrouwklok was 1,02 m hoog en woog 2000 Luikse ponden. Ze had 1200 Nederlandse gulden gekost. In 1828 was ze gegoten door Vanden Geyn uit Leuven en opgehangen in de toren van de oude kerk, die in 1824 voor het laatst was vergroot. Ze werd gewijd door de deken van Beringen, E.H. Schroyen, in 1829.
Als opschrift droeg ze:

Bij het uitbreken van WO1 deden de geruchten de ronde dat op de reclameborden van de Duitse firma “Maggi” aanwijzingen stonden voor de Duitse legerleiding.

In mei 1940, toen het duidelijk werd dat Duitsland ons land zou aanvallen, sloeg de paranoia opnieuw toe, dit keer werd de Belgische firma “Pacha” geviseerd voor hun reclameborden aan de kruidenierswinkels. Deze reclameborden hadden als tekst: ”Eens gedronken, steeds geschonken" en "Een man met een lekkere tas koffie”.   We noemden het chicoreipoeder hier op zijn Buitings 'bittere',  want de smaak was nog een stuk bitterder dan die van koffie.  Ook na de oorlog bleven mensen nog een schepje 'bittere' bij hun koffie doen.

In Paal hingen die platen bij Roos van Vaeske, Fin Vanderoy, Filke Verboven, Maria van Claeske, Dikke Corver, Dor van Claeske, Maria van Aerts.  

MESSERSCHMITT B.F. 110 crasht in Paal

17 augustus 1943. In de nacht heeft er boven Paal een luchtgevecht plaats tussen Britse en Duitse vliegtuigen. Een Duits vliegtuig wordt geraakt en wil een noodlanding inzetten. De piloot is zijn vliegtuig echter niet meer meester en moet zich redden met zijn valscherm. Hij komt veilig neer in een veld in Geenhout en wordt opgehaald door de Duitse soldaten die wat verderop in het dorp , in de meisjesschool en het patronaat, gekazerneerd lagen. Het vliegtuig, een Messerschmitt B.F. 110, tolt door de lucht en scheert vlak over het café van Albert Cloostermans op de Diestsesteenweg. Aan de overkant van de steenweg baant het zich een weg door het korenveld en komt tot stilstand voor de kelder van Leon Huysmans en Caroline Enkels. Leon was pas een nieuwe woning aan het bouwen. De kelder was nog maar net klaar en met de ruwbouw moest nog begonnen worden.

Vorige aflevering brachten we het relaas van de neergestorte Messerschmitt in het veld naast de familie Aerts-Thys. Nu het hele oorlogsverhaal, Elza vertelt… Op 10 mei 1940 woonde dit jonge gezin op de Klitsberg 13 in Paal.

Anno 2020 is tabak een verguisde plant, maar tot de jaren 70 was dat even anders.  Zeker in tijden van schaarste en rantsoenering  waren tabak en afgeleide producten een hoogst begeerd genotsmiddel.
In de Tweede Wereldoorlog was dat niet anders.  De tabak en sigaretten werden zeldzaam en op den duur kreeg elke man maar 120 gr tabak of 120 sigaretten per maand. Voor de echte rokers was dat veel te weinig, ze zochten naar een noodoplossing. 

Op 6 september 1944 rond de middag, werd Tervant tot aan het kanaal bevrijd door de Britse Welsh Guards. Vreugde alom, Belgische vlaggen kwamen aan de huizen tevoorschijn en vreugdeschoten weerklonken. De aankomst van de Britten werd uitbundig gevierd, maar de overzijde van het Albertkanaal, met de kolenhaven, was nog in Duitse handen en daar werd nog hard gevochten. Ook het bevrijde Tervant kwam nog onder druk te staan. Duitse artillerie op de oevers van het kanaal Kwaadmechelen Dessel nam Tervant regelmatig onder vuur. Het werd te gevaarlijk en verschillende families vluchtten naar Paal Centrum, bij familie. Ook het gezin van Henri Pieters verhuisde naar Paal, bij boer Reynders, de bakker. Enkel een paar mannen bleven in Tervant.

Ward Perceval vertelt (notities A. Luyten):       (rechts:  alle schepen op Duits bevel gemeerd in de kolenhaven van Tervant)

Bij de bevrijding van Tervant lag het schip ”Mariette”, eigendom van vader Robyn, op bevel  van de Duitsers, zoals alle andere schepen, aangemeerd in de kolenhaven van Tervant. De Duitsers hadden schrik dat de Britse troepen met behulp van de schepen een noodbrug zouden  bouwen en die moesten daarom tegen elkaar aan in de haven ter plaatse blijven. Tervant werd voortdurend door de Duitsers beschoten vanuit Olmen.

Paal werd op 6 september 1944 om 11u, na 57 maanden bezetting, bevrijd door de 32 ste Brigade van de Britse Guards Armoured Division. Ze bereikten na een kwartier de oevers van het Albertkanaal in Tervant. De bevrijders werden daar met open armen ontvangen. De Belgische vlaggen verschenen aan de huizen, aan de kerktoren en de wip van de Sint- Pietersgilde. De klok van de kerk begon te luiden. De mensen kwamen op straat om de bevrijders te verwelkomen. Het feest kon beginnen en er werd uitbundig gevierd.

Maar aan de overzijde van het Albertkanaal was het wel iets anders. Daar hadden alle beschikbare manschappen van de Duitsers vanuit Nederland zich verzameld, om een aanval voor te bereiden op het bruggenhoofd van Beringen. Om de situatie nog erger te maken

Stans is geboren in 1932 als  de jongste dochter van Francis Diepvens en Louisa Gielen. Het gezin telde 4 zonen en 2 dochters en woonde in een lemen boerderij in de Brelaarstraat, in de nabijheid van de 'gèren' van de Sint-Jorisgilde .  Vader was ook gekend als Sus Klonk omdat hij naast het beroep van landbouwer ook nog houten klompen maakte en wissen manden vlocht.

Stans vertelt : “Tijdens de mobilisatie kampeerden er

Op 14 mei 2020 was het 80 jaar geleden dat de familie Kimpen uit Paal, op de vlucht voor het naderende oorlogsgeweld, in Okselaar getroffen werd door een bombardement. De historische werkgroep van paalonline ging op zoek naar de locatie en vond in de Heemkundige kring van Averbode een schitterende bondgenoot.

In de nacht van donderdag 11 op vrijdag 12 mei 1944 om 1 uur werd de Zuidsstraat in Beverlo en de Tuinwijk in Beringen Mijn gebombardeerd.

Een dramatische vergissing van de geallieerden die dachten het kamp van Leopoldsburg te treffen, met als resultaat 101 doden: 80 burgerslachtoffers, 8 bemanningsleden van een neergestorte Lancaster en 13 Duitse soldaten, die in de jongensschool in de Zuidstraat sliepen. Er waren ook nog 55 gewonden. De ravage was enorm, Beverlo en de Tuinwijk werden herschapen in een grote puinhoop. Vele huizen waren verwoest en onbewoonbaar.

PAALSE SLACHTOFFERS:

De historische werkgroep van Paalonline verzamelde heel wat gegevens over Paal in WO2.  Die vonden hun neerslag in de publicatie van het boek 'De Tweede Wereldoorlog in Paal', maar voor veel bronnenmateriaal was er geen ruimte in het boek.  Zo was er het autobiografische 'De vlucht', waarin Ludo Laagland  zijn belevenissen tijdens de bevrijding in 1944 beschreef. Zijn weduwe Anny Hoflijk  gaf paalonline de toelating om dit verhaal te publiceren. Door de omvang zal dit in wekelijkse  afleveringen, 15 in totaal, gebeuren.

De Vlucht, aflevering 2

De historische werkgroep van Paalonline verzamelde heel wat gegevens over Paal in WO2.  Naast de publicatie van het boek 'Paal in de tweede wereldoorlog' hebben we nog heel wat materiaal te publiceren.  In 'De vlucht' beschreef Ludo Laagland  zijn belevenissen  van tijdens de bevrijding in 1944. Zijn weduwe Anny Hoflijk  gaf paalonline de toelating om dit verhaal te publiceren. Omwille van de omvang zal dit in wekelijkse  afleveringen,15 in totaal, gebeuren.

De historische werkgroep van Paalonline verzamelde heel wat gegevens over Paal in WO2.  Naast de publicatie van het boek 'Paal in de tweede wereldoorlog' hebben we nog heel wat materiaal te publiceren.  In 'De vlucht' beschreef Ludo Laagland  zijn belevenissen  van tijdens de bevrijding in 1944. Zijn weduwe Anny Hoflijk  gaf paalonline de toelating om dit verhaal te publiceren. Omwille van de omvang zal dit in wekelijkse  afleveringen,15 in totaal, gebeuren.

De historische werkgroep van Paalonline verzamelde heel wat gegevens over Paal in WO2.  Naast de publicatie van het boek 'Paal in de tweede wereldoorlog' hebben we nog heel wat materiaal te publiceren.  In 'De vlucht' beschreef Ludo Laagland  zijn belevenissen  van tijdens de bevrijding in 1944. Zijn weduwe Anny Hoflijk  gaf paalonline de toelating om dit verhaal te publiceren. Omwille van de omvang zal dit in 15 afleveringen gebeuren.

De historische werkgroep van Paalonline verzamelde heel wat gegevens over Paal in WO2.  Naast de publicatie van het boek 'Paal in de tweede wereldoorlog' hebben we nog heel wat materiaal te publiceren.  In 'De vlucht' beschreef Ludo Laagland  zijn belevenissen  van tijdens de bevrijding in 1944. Zijn weduwe Anny Hoflijk  gaf paalonline de toelating om dit verhaal te publiceren. Omwille van de omvang zal dit in 15 afleveringen gebeuren.

De historische werkgroep van Paalonline verzamelde heel wat gegevens over Paal in WO2.  Naast de publicatie van het boek 'Paal in de tweede wereldoorlog' hebben we nog heel wat materiaal te publiceren.  In 'De vlucht' beschreef Ludo Laagland  zijn belevenissen  van tijdens de bevrijding in 1944. Zijn weduwe Anny Hoflijk  gaf paalonline de toelating om dit verhaal te publiceren. Omwille van de omvang zal dit in 15 afleveringen gebeuren.