De wedstrijd van deze week is voor onze native dialectsprekers. Je hebt dode talen als het Latijn, maar bij paalonline willen we het Buitings nog bruisend en levend houden. Een levende taal past zich voortdurend aan, dat moet, de wereld verandert snel. Zo kregen wij in het Belgisch Nederlands allemaal een 'mondmasker'. Onze Nederlandse buren horen liever het elegante 'mondkapje'.
De Belgische keuze voor een masker zal zeker beïnvloed zijn door het Franse 'masque' (de protection etc.). Ook de Duitse buren hebben het over een 'Schutzmaske' en de Engelstalige wereld over 'face mask'. Heel de Germaanse en Romaanse taalsfeer kiest voor een masker-variant, Denen dragen een 'ansigtsmaske', Italianen 'una maschera' en Spanjaarden 'una mascarilla'. Enkel de Nederlanders moeten hun kapje, zoals ze ook hun kopje verkiezen boven onze 'zjat'.

Back in time !  Nu de motorcrosswedstrijden even weggetoverd zijn door onze onzichtbare vijand, laten we u  meegenieten van het begin van de glorieperiode voor deze sport in ons dorp.
Op 13 april 1958 werd de 1ste motorcross op de Klitsberg te Paal georganiseerd door de plaatselijke Moto Club Paal, onder de reglementen van de B.L.B. (Belgische Liefhebbers Bond). Op het programma een wedstrijd voor de Vedetten en de Juniors. André Luyten, secretaris van AMC Paal, bewaarde voor ons het programmaboekje. Rikske Heyligen van de groothandel Panda in Beringen was de voorzitter van de nieuwe club. De Klitsberg zag zwart van het volk, ruim 5000 toeschouwers waren komen opdagen.
Motordokter Charel Vandevenne luistert naar de hartslag van de kampioenenmachine.

Wij waren allemaal kinderen van de globalisering geworden. De wereld werd ons dorp. Onze economie, ons beleid, ons eigen “levensverhaal”, alles was gericht op “groei”. “Big, bigger, biggest!”. 

Plots zorgde corona ervoor dat ons dorp terug volop onze leefwereld werd. Het “lokale” en het “nabije” werd weer de biotoop waarin we een tijdlang moesten leven. “Thuis zijn” werd het nieuwe normaal.

We kregen zelfs tijd om na te denken en stil te staan bij wat echt belangrijk is in het leven en wie er echt toe doet. Sommigen zagen hun idealen dichterbij komen. Anderen bleven hangen in al langer vastgeroest gedachtegoed.  Het model van de toekomst wordt na “de globalisering”, “de glokalisering”, schreef Joachim Coens.

Ieder van ons wordt uitgenodigd om na te denken over de consequenties die corona heeft of kan hebben op ons eigen leven, maar ook op de samenleving dichtbij en ver weg. Een vraag die de laatste dagen bijzonder veel aandacht krijgt is: hoe vullen we de ruimte in de wereld, in Vlaanderen, in Beringen, in Paal, in de toekomst verder in.

Op zondag 8 september 1895 hield men in Paal zelf een groot muziekfestival ter gelegenheid van het 25-jarig bestaan der fanfare “Hoop in de Toekomst”.

Het gemeentebestuur verleende 100 frank toelage. Die dag was het uitzonderlijk mooi weer.  Paal was feestelijk bevlagd, vooral de kiosk.

Om 13u brachten de aangestelde commissarissen de deelnemende groepen naar het marktplein.

Hadden de uitnodiging beantwoord: de fanfaren van Beringen, Beverlo, Kortessem, Schaffen en Tessenderlo ; de harmonieën van Beringen en Halen ; de zangverenigingen van Kortessem en Tessenderlo.

Het georganiseerd wandelen wordt door onze federatie Wandelsport Vlaanderen nog minstens tot eind juli stopgezet. Eén van de weinige dingen die je wel mag blijven doen in deze coronatijden, is wandelen. Velen onder ons zijn op zoek gegaan naar trajecten die ze volgden aan de hand van de gekende knooppunten, anderen wandelden op basis van hun plaatselijke kennis. 

Als wandelclub willen we jullie nu helpen om tóch weer wat voeling te krijgen met het “georganiseerd” wandelen. Hiervoor gaan wij zorgen voor “Wandelingen in Coronatijd”, die we de naam geven van “CoronaRingen”. 

Vanaf woensdag 20 mei kunnen jullie aan de Paalse Parochiezaal Sint Paulus starten voor drie wandeltrajecten van om en bij de acht km.

Jongeren kunnen zich nog maar met moeite voorstellen wat het is om je aan een toestel als een spinnewiel te prikken, of ze moeten grootgebracht zijn met het sprookje van Doornroosje. Dit lieve kind had bij haar geboorte de voorspelling meegekregen dat ze zich op haar vijftiende aan zo'n spoel zou prikken en sterven.

Gelukkig voor haar werd het maar een 100-jarige slaap. Weinigen zullen beseft hebben dat het hier om een eerder erotisch verhaal ging, noch zij die het hoorden vertellen, noch zij die het sprookje voorlazen.

Alfons Theunis, trouwe muzikant van het eerste uur bestuurde de fanfare van 11 augustus 1889 tot 30 augustus 1892.  Offervaardig als hij was, genoot hij geen “schadevergoeding of bijlagen”. Dat betekent dat hij gratis dirigeerde.  Hij was niet gewoon leiding te nemen en er gebeurde weinig wat het vermelden waard was.

Op 10 augustus 1890 gaat “Hoop in de Toekomst” naar het festival in Beringen.  Een groot aantal ereleden waren van de partij.  “Hoop in de Toekomst” was “bevoordeligd door een slecht weder, stormregen en een groot onweer”.

Het is al “corona” wat de klok slaat. Al wekenlang beheerst dit onderwerp alle nieuwsberichten, de columns en de duidingsprogramma’s.

De impact op het leven van ieder van ons is substantieel. Noodgedwongen moesten we anders gaan leven. Terecht wordt de bevolking nu geprezen voor haar burgerzin en verantwoordelijkheidsbesef.

Geregeld duiken er nu visionairs en politici op die zeggen dat het onder controle krijgen van de coronacrisis maar klein bier is in vergelijking met het bedwingen van die andere uitdaging die we al een hele tijd voor ons uitschuiven: de klimaatopwarming.

Uiteraard moet nu alle aandacht gaan naar het bestrijden van corona en naar de heropbouw van ons economisch weefsel.

Ook in Nederland  worden de corona gedragsrichtlijnen versoepeld.  Vanaf  11 mei  kunnen kinderen weer naar de basisschool en met elkaar ravotten. 

Sporten is voor volwassenen toegestaan, mits de te houden afstand van anderhalve meter in acht genomen wordt.   Bibliotheken openen hun deuren en contactberoepen (kappers, fysiotherapeuten, nagelstudio’s  etc. ) kunnen hun werk hervatten,  behalve de sekswerkers, die mogen pas op 1 september weer aan de slag.

 Op 1 juni wordt verwacht dat het sociale verkeer verder kan toenemen. Stapsgewijs wordt er getoetst wat wel en niet kan. Met het mooie weer in de prille mei maand stond de fysieke afstandsregel waaraan men geacht is zich te houden, enigszins onder druk. 

Allè, 't es 'r va gekome, vanaf dees wèèk meuge  we wier 't stroa'et op.  We meuge ozze portemennee goñ verloechte, we meuge goñ sjoppe.

Mer as ge da allemoal huurt en lèèst wa ze euveral an 't inie'ensteke zen vur os ötie'en te hoon!  In Antwerpe oppe Meir, en in Brussel ooch hem ich oppen tellevies gezéin, doa'e zen ze de stroate in twie'ene an ‘t verdèle, zoe'e da ge mot , wille of néi, rechs hoon.

Mèr ich zó achter klèèn humsknöpkes mótte goñ zéin en die'e winkel es rédelek veuroan oppe Meir, anne lingse kant. 

foto:  probeert do mèr es humsknöpkes te goñ koe'epe !