Louiza Vanderbiezen Louiza Vanderbiezen wordt dit jaar 88. Zij werd geboren in Beringen en kwam pas na haar Congo avontuur in Paal terecht.

Zij werd verliefd op Jef Bemelmans, een jongen die droomde van avontuur en die naar Congo wou. Louiza zag dat eigenlijk niet zitten en heeft vele tranen gelaten om Jef toch maar op andere gedachten te brengen. Maar Jef zette door en trok naar de koloniale school en ging in 1948 voor het eerst naar Congo voor een term van drie jaar. Louiza bleef achter in Beringen.

Na hun huwelijk in 1951 trokken Jef en Louiza dan uiteindelijk samen naar Congo. Met de boot vanuit Antwerpen naar Leopoldstad. Het grote avontuur was begonnen. De boottrip was een beetje vakantie en ze leerde er haar eerste vrienden kennen die net als zij gekozen hadden voor het grote onbekende Congo. Want onbekend was het voor Louiza wel. Ze kende heel weinig van het land en ze lacht nu als zij terugdenkt aan één van de eerste dagen dat ze als onervaren meisje naar de winkel trok en meteen verloren liep. Gelukkig had ze Franse avondles gevolgd en kwam zij met de hulp van een Congolees veilig thuis. Bovendien kreeg ze nog een uitbrander dat ze op het middaguur zonder hoed was vertrokken.

De eerste jaren waren moeilijk. Zij logeerden een jaar lang in een klein hotel met slechts 1 badkamer en 1 toilet. Nadien kregen ze een eigen appartement in de stad. Stanleystad, genoemd naar de legendarische ontdekkingsreiziger, was na Leopoldstad en Elisabethstad één van de grotere steden.

Haar man Jef was er directeur van de gevangenis. Patrice Lumumba was ooit één van de gevangenen van Jef. Patrice Lumumba zou later één van de grote spelers worden rond de onafhankelijkheid.

Het leven in Congo was niet altijd gemakkelijk maar toch haalt Louiza vele mooie herinneringen op aan die periode. Zij maakte er vele vrienden en die gingen veel bij elkaar op bezoek. Mwambe, het typische Congolese gerecht stond steevast op het menu. Niet met rundsvlees of kip maar met eend. Mwambe Canard!

Ook een zus van Louiza woonde met haar man in Congo. In Kolwezi is zij onverwacht overleden in 1961. Louiza wordt even stil als zij terugdenkt aan dit grote verdriet. Haar schoonbroer keerde naar België terug om voor de 6 kinderen te zorgen. Het graf van haar zus heeft ze nooit meer kunnen bezoeken.

Louiza kreeg drie kinderen. Allemaal geboren in Congo. Hildegard, de jongste was uitgeteld om te komen op 30 juni 1960. Maar omdat Congo die dag onafhankelijk zou worden, kreeg ze een spuitje om de bevalling eerder in te zetten. En zo kwam Hildegard drie dagen eerder ter wereld en kreeg ze een Belgisch paspoort.

Maar het geluk van Louiza en Jef was van heel korte duur. Vlak na de onafhankelijkheid werd het onrustig in Stanleystad of Kisangani zoals het nu heette. Jef werd door de gevangenen aangevallen en die konden zich zo bevrijden. Jef kwam met gescheurde kleren thuis aangelopen en dat was het signaal om Congo te verlaten. Halsoverkop vluchtte het gezin weg. Met een peuter van enkele dagen op de arm verlieten Louiza, Jef, Yvan, Myriam en de kleine Hildegard het land.

Zonder geld, kleren of meubelen kwamen ze terug in België. Jef moest helemaal van nul af aan beginnen. Uiteindelijk bouwen ze in 1964 een huis in Paal. Jef had tot aan zijn pensioen nog diverse jobs en Louiza werkte al die tijd als zelfstandig naaister voor huis Groenen in Beringen. Jef is ondertussen overleden.

De laatste weken heeft Louiza geen enkel programma op tv gemist dat over Congo ging. Ik zie een glimlach als zij vertelt over haar Congo. Ik ben benieuwd hoe het Congo van nu gaat zijn!

Tekst en foto: Hans Put

De foto is genomen bij Louiza thuis. Op de achtergrond zie je een Congolees schilderij met de bruisende watervallen van Boyoma, vroeger gekend als de Stanley watervallen. De watervallen zijn ook beroemd om zijn grote fuiken die de vissers er zetten.